1. Hafan
  2. Node
  3. Treftadaeth gymunedol

Gweld fel PDF

Treftadaeth gymunedol

Treftadaeth gymunedol

Cymuned yn Ne Swydd Gaerloyw, llawer yn gwisgo bathodynnau pabi, yn sefyll o flaen eu cofeb ryfel carreg gyda bythynnod brics yn y cefndir.
Gall dathlu ein treftadaeth gymunedol helpu ddod â phobl at ei gilydd, teimlo balchder yn y lle maen nhw'n byw a sicrhau fod straeon a thraddodiadau ar gof a chadw.

Diolch i chwaraewyr y Loteri Genedlaethol, ers 1994 rydym wedi dyfarnu dros £510m i fwy na 24,600 o brosiectau treftadaeth gymunedol a diwylliannol ledled y DU

Beth rydym yn ei gefnogi?

Rydym yn helpu pobl i ymchwilio a rhannu hanes cymuned neu le.

Rydym hefyd yn ariannu prosiectau sy'n cyfuno gwahanol fathau o dreftadaeth mewn lleoliad penodol.

Syniadau am brosiect

Gall ein harian helpu pobl i:

  • ymchwilio i effaith digwyddiad hanesyddol ar eu tref. Yna gallan nhw rannu eu canfyddiadau drwy arddangosiadau, sgyrsiau ac ar-lein
  • ymchwilio i'r enwau ar gofeb ryfel
  • gasglu dogfennau a ffotograffau sy'n gysylltiedig â'r gymuned LGBT+, creu archif ar-lein ac arddangosfa
  • sefydlu llwybr sain o amgylch ystod o adeiladau, parciau a henebion mewn tref
  • galluogi grŵp ieuenctid i ymchwilio i'w hanes lleol a chreu ffilm wedi'i hanimeiddio am yr hyn y maen nhw wedi’i ddysgu

Am ragor o ysbrydoliaeth, gweler y straeon isod neu porwch drwy brosiectau rydym wedi'u hariannu.

Sut i gael arian

Darganfyddwch os yw eich prosiect yn gymwys i gael arian.

Three people look down over a valley with mountains in the distance
Braemar view. Credit: Cameron Cosgrove

Prosiectau

Cairngorms 2030: pobl a natur yn ffynnu gyda'i gilydd

Rydym wedi dyfarnu bron i £12.5 miliwn i brosiect sy'n newid bywydau er mwyn diogelu Parc Cenedlaethol mwyaf y DU, gan ddod â chymunedau at ei gilydd i helpu natur a gwella llesiant.

Mae grŵp o gerddwyr yn edrych tuag at lyn a bryniau ar ddiwrnod heulog yn y gaeaf
Mae teithiau cerdded yn helpu i ddod â phobl yn agosach at fyd natur ar eu stepen drws. Credyd: LleCHI LleNI.

Prosiectau

Ysbrydoli balchder yn nhirwedd llechi eiconig Cymru

Yng Ngwynedd, gogledd Cymru, mae ein grant o £1.7 miliwn yn helpu i roi cymuned wrth wraidd eu treftadaeth naturiol a diwydiannol.

Oedolyn yn helpu dau blentyn i gynaeafu cae o wenith
Mae Growing Communities yn helpu teuluoedd i gael profiad ymarferol o'u treftadaeth bwyd. Credyd: Rhi Ellis.

Straeon

Tyfu dyfodol cynaliadwy drwy dreftadaeth bwyd

Mewn argyfwng hinsawdd a chostau byw, gallai ailgysylltu â'n treftadaeth fwyd gynnig ffordd ymlaen.
Map gwerin cyfoes darluniadol manwl yn amlinellu cwrs Afon Teifi
Map llawysgrif Idris Mathias. Credyd: Cronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol.

Prosiectau

Llais yr Afon: Rhoi Llais i Afon Teifi

Daeth y prosiect hwn â chymunedau ar draws Dyffryn Teifi Isaf ynghyd i ddathlu a gwarchod treftadaeth naturiol a diwylliannol doreithiog yr afon.

A group of student volunteers listening to a presentation
Bydd gwirfoddolwyr presennol a chyn-wirfoddolwyr yn cael eu gwahodd i gyfrannu at y prosiect. Credyd: Gwirfoddoli Myfywyr Abertawe.

Prosiectau

Dathlu 60 mlynedd o wirfoddoli myfyrwyr yn Abertawe

Mae'r prosiect hwn yn dal a rhannu hanes grŵp myfyrwyr sy'n gwirfoddoli i dynnu sylw at y gwahaniaeth maen nhw wedi'i wneud dros y degawdau.

Three stonemasons talk to a member of the Heritage Fund team about a selection of tools and craft items from their workshop.
Mae Scottish Canals wedi derbyn £3.7m i greu canolfan sgiliau newydd ar lannau Camlas Forth a Clyde yn Falkirk. Credit: Kirsty Anderson.

Newyddion

Dyfarnu £43miliwn i helpu cymunedau i rannu sgiliau a dysgu gyda'i gilydd

O arfordir Norfolk i gamlesi'r Alban, bydd ein swp diweddaraf o grantiau'n rhoi cyfleoedd i bobl brofi treftadaeth a chysylltu â gorffennol eu hardal.
Person ar safle cloddio archeolegol yn dal darn o garreg sydd wedi'i gloddio o'r ddaear
Bydd DigVentures yn ennyn diddordeb 4,000 o gyfranogwyr i helpu mapio safleoedd archeolegol ac arferion ecolegol yn nhrydydd cam ei brosiect Cronfa Arloesedd Treftadaeth.

Newyddion

Sefydliadau treftadaeth i rannu atebion arloesol i heriau gweithlu

Mae trydydd cam ein Cronfa Arloesedd Treftadaeth yn cefnogi prosiectau ledled y DU i gyflwyno ffyrdd newydd a chreadigol o weithio.