Dathlu Roy Francis: hyfforddwr chwaraeon Du cyntaf Prydain

Roy Francis yn gwisgo crys rygbi streipiog yn rhedeg ac yn cario pêl rygbi gyda thorf o bobl yn gwylio y tu ôl iddo.
Llun o Roy Francis yn chwarae rygbi. Credyd: Amgueddfa a Chymdeithas Hanesyddol Brynmawr.
Wedi'i eni ym Mrynmawr ym 1919, y chwaraewr rygbi'r gynghrair Roy Francis oedd yr hyfforddwr Du cyntaf mewn chwaraeon yn Prydain.

Mae Amgueddfa a Chymdeithas Hanesyddol Brynmawr yn dathlu eicon hanes lleol, chwaraeon a hanes Du Prydain drwy raglen ddogfen am ei fywyd.

Mae grŵp o bobl yn sefyll yn sgwâr y farchnad wedi'i amgylchynu gan adeiladau ym Mrynmawr, Cymru.
Hen Frynmawr, Sgwâr y Farchnad – Credyd llun - Amgueddfa a Chymdeithas Hanesyddol Brynmawr.

Wedi'i datblygu gan bobl ifanc, bydd y ffilm yn adrodd hanes plentyndod Francis yn Ne Cymru yn y 1920au, ei yrfa rygbi a'i brofiad fel dyn Du ym myd chwaraeon yr 20fed ganrif yn y DU.

Bydd yn archwilio hanes Brynmawr yn y 1920au a'r 1930au, gan gynnwys 'Arbrawf Brynmawr', ymdrech i fynd i'r afael â thlodi a diweithdra yn y dref. Bydd gwahanol genedlaethau, gan gynnwys gwirfoddolwyr a grwpiau cymunedol, yn cyfrannu.

Bydd gwneuthurwyr ffilmiau proffesiynol, animeiddwyr a staff amgueddfeydd yn arfogi'r crewyr ifanc gyda sgiliau i recordio cyfweliadau a bwrdd stori, ffilmio a golygu'r rhaglen ddogfen.

Mae'r prosiect hefyd yn creu canllawiau dwyieithog i athrawon, taflenni gwaith ac awgrymiadau trafod y gellir eu defnyddio ochr yn ochr â'r ffilm mewn ystafelloedd dosbarth.

Meddai John Hill, Trysorydd, Amgueddfa a Chymdeithas Hanesyddol Brynmawr: "Rydym wrth ein bodd ein bod wedi derbyn y gefnogaeth hon gan Gronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol. Diolch i chwaraewyr y Loteri Genedlaethol rydym yn gallu adrodd stori anhygoel dyn a fagwyd ym Mrynmawr ac a ddaeth yn Chwedl ym myd Rygbi'r Gynghrair. Yr un mor bwysig yw y gallwn warchod treftadaeth Brynmawr."

Cael eich ysbrydoli gan fwy prosiectau sy'n rhoi cyfleoedd i blant a phobl ifanc i ddarganfod treftadaeth

Project data

Programme
National Lottery Heritage Grants £10,000 to £250,000
Dyddiad a ddyfarnwyd
Lleoliad
Brynmawr
Awdurdod Lleol
Blaenau Gwent
Ceisydd
The Brynmawr Museum And Historical Society Ltd
Rhoddir y wobr
£21960

Efallai y bydd gennych chi ddiddordeb hefyd mewn ...